Recensie Literatuur

Share Button

Een literair hoogstandje

 

Poolse tranen coverMiriam Guensberg – Poolse tranen

Vlak voor het uitbreken van de 2e Wereldoorlog vertrekt Tanek vanuit zijn vaderland Polen naar Italië om daar af te studeren als arts. Hij doet dit omdat het Joden in eigen land verboden is medicijnen te studeren.

In Italië verneemt Tanek hoe zijn ouders om het leven zijn gebracht. Er welt woede in hem op die hem er uiteindelijk toe aanzet zich aan te sluiten bij de Eerste Poolse Pantserdivisie. Het legeronderdeel strijkt neer in de omgeving van Breda, waar Tanek zijn latere vrouw ontmoet.

Tanek kan na de oorlog niet terug naar Polen. De oud-soldaten worden door de communisten als verraders beschouwd en bij terugkeer geëxecuteerd. Tanek blijft daarom in Nederland, verwerft het Nederlanderschap en bouwt een nieuw leven op.

Als Tanek hoogbejaard is gaat hij om met de jonge Zar die hij als zijn zoon beschouwt. Zar is jong, wild en wil een film maken over het bewogen leven van Tanek. Echter, zover komt het niet. Zar is drugskoerier en hij wordt om het leven gebracht. Als blijkt dat de dader een goed alibi heeft en vrijuit gaat bedenkt Tanek een list om de moordenaar alsnog achter de tralies te krijgen. Tanek is bereid daar een hoge prijs voor te betalen.

Waarom ben je op het graf van die jongen – Zar, noemde jij hem, pap – gestorven? En die kogel in je oude lijf, hoe kwam die daar? Wat hadden jullie met elkaar? Zar en jij? Was hij soms…? En waarom lag de bronzen koehoorn in je armen? Zar, of je nu in de hemel of in de hel rondzwerft, ik smeek je, ik bid je: waar heb je mijn oude vader toe verleid? Je moeder zei vreemde dingen tijdens de crematie van mijn vader. Heel vreemde dingen.

Het is de vader van Guensberg die model staat voor Tanek. Daarmee richt Guensberg een monument op, voor zowel haar vader als voor alle Polen die meehielpen ons land te bevrijden. Zij vormden maar liefst een kwart van de bevrijders.

Wat Guensberg ook doet is haar vader proberen te begrijpen. Ze wil weten waarom haar vader vrijwel nooit over de oorlog sprak en hoe het hem, ondanks alle traumatische ervaringen, toch lukte zich staande te houden. Ze laat het Tanek verwoorden:

Mijn nieuwe engel is de belichaming van twee aspecten: hij is én het potentiële slachtoffer én het idee dat er redding bestaat. Als je maar ingrijpt in het hier en nu!

Met ‘Poolse tranen’ levert Guensberg een knap staaltje werk af. Het verhaal is afwisselend door de verschillende perspectieven en door het heen en weer gaan in de tijd. Daarnaast is het verrassend door de onderlinge relaties van de hoofdpersonen en het thrillerachtige verhaal. Guensberg speelt goed met de spanning door stukje bij beetje de sluier op te lichten. Ze geeft niets teveel weg. Van begin tot einde wekt ze onze nieuwsgierigheid.

Al met al is ‘Poolse tranen’ een zeer geslaagde roman. Emotievol zonder sentimentaliteit, met diepere lagen en met een opbouw waarbij de elementen mooi in elkaar schuiven. Een must voor elke romanliefhebber.

sterren 9

GeweerMiriam Guensberg – Poolse tranen

Uitgeverij De Kring

Gebonden € 19,95 / E-book € 9,99

Share Button

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *