Categoriearchief: Recensies literatuur & lectuur

Voor jou gelezen

Desnoods de hele wereld

38Shares
Share Button

Sterk literair debuut

Een jonge vrouw gaat op zoek naar de onbekende die dertigduizend euro op haar rekening heeft gezet.

De meeste mensen zouden blij zijn als ze op een dag dertigduizend euro op hun bankrekening kregen gestort. Zo niet Anna Berg, die er nogal van in de war raakt. Is het een fout? Mag ze het bedrag houden? En wie is toch die mysterieuze, gulle gever genaamd J. Cohen? Het duizelt Anna aan alle kanten.

De reden dat Anna ontregeld raakt, is omdat zij het syndroom van Asperger heeft. Typerend is dat het overzicht vaak ontbreekt, vooral wanneer zaken op een onverwachte manier gaan. Terugtrekking, vluchtgedrag, kwaadheid, paniek of een huilbui, kunnen het gevolg zijn. Voor de buitenwereld niet altijd te begrijpen.

De lezer die weinig bekend is met de verschillende vormen van autisme, zal het dan ook vreemd vinden dat Anna niet gewoon de bank belt om opheldering te vragen. Ze doet weliswaar een poging, maar is beter in het beredeneren van een andere oplossing: een reis langs iedereen die zij ooit gesproken heeft. Het zal haar vanzelf bij de gever brengen, denkt ze.

Met een sterke fixatie op het willen oplossen van haar probleem, begint Anna aan haar reis. Zo spreekt ze met naasten, maar ook met mensen die ze al jaren niet meer heeft gezien of gesproken. Gezien haar moeilijkheden in sociaal contact en het hypergevoelig zijn, een bijna onmogelijke opgave, zo blijkt. Maar toch doet ze het en dat is begrijpelijk als de lezer tenminste het motief begrijpt dat in het begin van het boek wordt verwoord door een citaat van Gerrit Komrij:

‘Geluk is een seconde die eeuwigheid wil zijn.’

Desnoods de hele wereld is een uitstekend literair debuut, van de vrouw die sinds 2008 weet dat ze zelf Asperger heeft en eerder het kinderboek De wereld van Piep schreef, ook toen vanuit de behoefte om te delen hoe het voelt om autisme te hebben. Nu dus een boek voor volwassenen, waarin ze er goed in slaagt de vertaalslag van gevoel naar papier te maken.

Ook een boek met een mooie opbouw. Niets wordt van tevoren weggegeven, wat motiveert tot het einde toe nieuwsgierig te blijven en door te lezen. Met behalve de oplossing van het raadsel, ook een onverwachte wending als toetje.

Misschien dat de lezer nog het meest geniet van de stijl van deze vlot geschreven roman. Voorzien van gortdroge en goed gedoseerde humor (‘De sokkenindustrie draait op mensen die hun teennagels niet vijlen.’) mooi bedachte metaforen (‘Ze rook naar onbetrouwbaar’) en heerlijk intellectuele hersenspinsels:

Het vergeetboek. Ik zie het nog levendig voor me. Groot, dik, een beetje vergeeld en helemaal vol met al die dingen die niet direct uitgevoerd of genoteerd waren. Het zat in het hoofd van mijn vader en liet mijn vader dreigen met wat er allemaal in zou kunnen verdwijnen als het niet direct gedaan of opgeschreven werd. Erg verwarrend, want in mijn beeld was het een zeer geordend boek. Het leek me juist heel handig om te hebben. Alles fijn gecategoriseerd. Waarom vond mijn vader het dan zo vervelend als er iets in dreigde te raken?

Al met al een sterk literair debuut dat met veel liefde en zorg is geschreven. Een roman over geloven dat er op een dag iets kan gebeuren, waarvan je pas achteraf door zal hebben dat die gebeurtenis je in beweging heeft gebracht. Een boek dat je maar moeilijk kan wegleggen en dat smaakt naar meer.

Eva Louise Bakker – Desnoods de hele wereld, Uitgeverij Prometheus, Pag. 224, 1e druk, Maart 2019, ISBN 9789044638875, Paperback € 19,99

Eva Louise Bakker (1978) schrijft, tekent en schildert. Met behulp van ervaringen uit haar eigen leven zet zij zich in voor meer begrip en openheid omtrent psychische aandoeningen. Zo publiceerde zij diverse columns en een kinderboek over autisme.

NB. Een interview met Eva Louise is te beluisteren tijdens het programma Maak Kennis Maandag op MeerRadio, maandagavond 25 maart, even na 8 uur.

Share Button
38Shares

Theo Janssen. Op pad met De Dikke Prins

26Shares
Share Button

Knotsgek

Marcel van Roosmalen – Theo Janssen. Op pad met De Dikke Prins

Over een voetballende prins, die nooit koning wilde worden.

Met een simpele handdruk tijdens een feestje, wordt de zaak beklonken. Oud-voetballer Theo Janssen vindt het goed dat journalist Marcel van Roosmalen een boek over hem gaat schrijven. ‘Heb je een verhaal?’ vraagt Van Roosmalen. ‘Ik bén het verhaal’ antwoordt Janssen gevat. Het is tekenend voor wat een botsing van belangen wordt: een oud-voetballer wil een boek maar wil weinig zeggen, terwijl de schrijver probeert ieder woord eruit te trekken.

Dat het boek er uiteindelijk toch nog komt, is vooral te danken aan het doorzettingsvermogen van Van Roosmalen. Hij laat zich niet uit het veld slaan als Janssen niets of weinig wil loslaten, bijvoorbeeld over die keer dat hij met een slok op een auto-ongeluk veroorzaakte. In zo’n geval neemt de journalist gewoon een omweg, waardoor we alsnog een goed beeld krijgen van de voetballende prins, die nooit koning wilde worden. Waarbij ook duidelijk wordt, waarom dat zo was.

Hoewel Janssen boegbeeld wordt van Vitesse en FC Twente, enkele keren in het Nederlands Elftal speelt en wordt gekozen tot Nederlands voetballer van het jaar (2011), bereikt hij nooit de absolute top. Dat heeft niet zozeer te maken met zijn ongezonde levensstijl, maar vooral met zijn eenvoudige levensfilosofie: ‘Het moet wel leuk blijven’.

‘Heel veel mensen weten dit niet, maar toen ik 24 was heb ik echt op het punt gestaan om te stoppen met voetballen. Ik was klaar met “Ja, je moet er zo van genieten, want het is het mooiste beroep van de wereld” en dat iedereen maar zei wat ik moest doen. Toen ik als klein kind ging voetballen, vond ik het leuk. Ik had plezier. Als ik geen zin had, ging ik niet. Als ik wel zin had, ging ik wel. En toen had ik altijd zin, omdat ik het zelf kon bepalen.’

Wie tussen de regels door leest, komt erachter dat het verhaal niet alleen een boek is over hoe een boek tot stand komt. Ook en vooral gaat het om een portret van een voetballer/trainer waarvan er maar weinig zijn. Janssen is het best te vergelijken met René van der Gijp, de ex-prof die ook meer uit zijn carrière had kunnen halen. De overeenkomst tussen beiden is dat ze behoorlijk intelligent zijn en hoogsensitief. Dat betekent dat het afweren van prikkels uit de buitenwereld, een overlevingsstrategie is.

‘Zie je nog mensen uit die tijd?

‘Nee, heb ik toch al gezegd? Ik ben nooit zo’n vrienden-vriend geweest, geen jongen die heel veel vrienden om zich heen had. Ik vond het altijd leuk om met iemand te ouwehoeren, te kletsen, maar echt diep werd het nooit. Ik kan er niet tegen als mensen iets van me verwachten. Dat ze willen dat ik ook een keer op de stoep sta. Dat doe ik dus niet.’

De lezer die het verborgene ziet, zal zich met dit boek kostelijk vermaken. Genieten van de gortdroge stijl van de schrijver, zoals we die kennen. Smullen van de manier waarop Van Roosmalen erin slaagt van het alledaagse, iets bijzonders te maken. Wat in dit geval leidt tot een knotsgek boek. Een voetbalboek, waarvan er geen tweede is.

Marcel van Roosmalen – Theo Janssen. Op pad met De Dikke Prins

Druk: 1e

Jaar: 2019

Pag.: 222

Uitgever: Voetbal Inside

ISBN 9789048846603

Paperback 21,99 / Ebook 9,99

Share Button
26Shares